Hisse Beyan

Yİ-ÜFE Endekslemesi Nedir? Hisse Satış Kazancında Maliyet Nasıl Artırılır

Son güncelleme: 7 Ekim 2026

Kısaca
  • Alış ile satış arasında Yİ-ÜFE artışı %10 veya daha fazlaysa alış maliyeti bu oranda artırılır.
  • Endeksleme alış ve satış aylarının bir önceki ayının endeksleriyle yapılır.
  • Enflasyonun yüksek olduğu dönemde vergilenecek kazanç belirgin şekilde düşer.

Endeksleme nedir?

Bir hisseyi uzun süre elinizde tuttuğunuzda kazancınızın bir kısmı gerçek değer artışı değil, enflasyondur. Gelir Vergisi Kanunu mükerrer 81. madde bunu hafifletir: alış maliyeti, alış ile satış arasındaki Yİ-ÜFE artışı kadar yükseltilir. Böylece yalnızca enflasyonun üstündeki kazanç vergilenir.

Şart: artış %10 veya daha fazla olmalı

Endeksleme için ilgili dönemde Yİ-ÜFE artışının %10 ve üzerinde olması gerekir. Artış bunun altındaysa maliyet olduğu gibi kalır; her alış lotu için ayrı bakılır.

Hangi ayların endeksi?

Alış ayı dahil, satış ayı hariç tutulur. Bunun pratik karşılığı:

Endeks oranı = satış ayından önceki ayın endeksi ÷ alış ayından önceki ayın endeksi

Örneğin Ekim 2024'te aldığınız ve Ekim 2026'da sattığınız hisse için Eylül 2024 ve Eylül 2026 endeksleri kullanılır.

Örnek hesap

Aşağıdaki sayılar örnektir; gerçek bir işlem değildir. Yİ-ÜFE değerleri TÜİK verisidir (2003=100): Eylül 2024 = 3.659,84, Eylül 2026 = 5.901,26.

Alış maliyeti (TL, alış günü kuruyla)100.000,00 TL
Satış bedeli (TL, satış günü kuruyla)180.000,00 TL
Endeks oranı (5.901,26 ÷ 3.659,84)1,6124 (%61,24 artış)
Endekslenmiş maliyet161.243,66 TL
Endekslemesiz kazanç80.000,00 TL
Endeksli kazanç18.756,34 TL

Aynı satışta vergilenecek kazanç 80.000,00 TL yerine 18.756,34 TL olur. Kâr azaldığı için ödenecek gelir vergisi de ciddi biçimde düşer.

Endeksleme zarar doğurur mu?

Yaygın yorum, endekslemenin tek başına zarar oluşturmamasıdır: endeksli maliyet satış bedelini aşıyorsa kazanç sıfır sayılır, zarar yazılmaz. Bu noktada uygulamayı mali müşavirinizle teyit edin; bu sitedeki hesaplayıcıda varsayım ayarlardan değiştirilebilir.

Kendi ekstrenizle hesaplayın. IBKR dosyanızı yükleyin; her satışı alışıyla eşleştirip TL'ye çevirir, endeksler ve beyan edilecek tutarı adım adım gösterir. Dosyanız cihazınızdan çıkmaz.

Hesaplayıcıyı aç

Sık sorulan sorular

Yİ-ÜFE değerlerini nereden bulurum?

TÜİK her ayın başında önceki ayın endeksini yayımlar. Hesaplayıcı bu değerleri otomatik kullanır.

Zararla satışta endeksleme yapılır mı?

Endeksleme kazancı azaltmak içindir. Satış zaten zararlıysa maliyeti yükseltmek zararı büyütmez; bu durumda nominal zarar esas alınır.

Aynı hissenin farklı tarihli alışları nasıl endekslenir?

Her alış lotu kendi alış ayının endeksiyle ayrı ayrı hesaplanır; %10 şartı da lot bazında aranır.

Önemli: Bu yazı genel bilgi içindir; vergi danışmanlığı veya yatırım tavsiyesi değildir. Mevzuat ve tutarlar değişebilir. Beyannameyi vermeden önce bir mali müşavirle doğrulayın.

Kaynaklar